ชวนรู้จัก…เทศบาลเมือง: เทศบาลขนาดกลางของไทย
Local to Basic ครั้งที่แล้ว เราได้ชวนทุกคนสำรวจเทศบาลตำบลกันแล้ว คราวนี้เราขยับมาที่ “เทศบาลเมือง” เทศบาลขนาดกลางของไทยกันบ้าง
.
เทศบาลเมือง เป็นอีกหนึ่งเทศบาลที่ได้รับการจัดตั้งตาม พ.ร.บ. เทศบาล พ.ศ. 2496 เช่นกันกับเทศบาลตำบล อยู่ภายใต้การกำกับดูแลของผู้ว่าราชการจังหวัด พื้นที่ที่เป็นเทศบาลเมืองจะต้องมีประชากร 10,000 คนขึ้นไป หรือเป็นที่ตั้งของศาลากลางจังหวัด และต้องมีรายได้เพียงพอในการปฏิบัติหน้าที่ที่กฎหมายกำหนด เทศบาลตำบลที่เจริญเติบโตจนเข้าเงื่อนไขการเป็นเทศบาลเมืองข้างต้น สามารถขอเปลี่ยนสถานะเป็นเทศบาลเมืองได้
.
โครงสร้างสำคัญของเทศบาลเมืองประกอบด้วย
.
[1] ฝ่ายบริหาร ประกอบด้วย นายกเทศมนตรีจากการเลือกตั้ง 1 คน รองนายกเทศมนตรีที่ได้รับการแต่งตั้งจากนายกฯ ไม่เกิน 3 คน และที่ปรึกษาหรือเลขานุการนายกเทศมนตรีที่ไม่ใช่สมาชิกสภาเทศบาลเมือง ที่ได้รับการแต่งตั้งจากนายกฯ รวมกันไม่เกิน 3 คน
.
[2] สภาเทศบาลเมือง ประกอบด้วย สมาชิกสภา 18 คน ที่มาจากการเลือกตั้ง 3 เขต เขตละ 6 คน
.
หน้าที่ที่เทศบาลเมืองต้องทำ ได้แก่ รักษาความสงบเรียบร้อย บำรุงทางบกและทางน้ำ ดูแลและจัดระเบียบการจราจร รักษาความสะอาดของถนน/ทางเดิน/ที่สาธารณะ กำจัดมูลฝอยและสิ่งปฏิกูล ป้องกันและระงับโรคติดต่อ จัดให้มีเครื่องมือดับเพลิง/น้ำสะอาดหรือการประปา/โรงฆ่าสัตว์ จัดการศึกษา/ศาสนา/ฝึกอบรม ดูแลและพัฒนาเด็กเล็ก/เด็ก/เยาวชน/สตรี/ผู้สูงอายุ/ผู้พิการ บำรุงศิลปะ/จารีตประเพณี/ภูมิปัญญาท้องถิ่น/วัฒนธรรมอันดีของท้องถิ่น บำรุงสถานที่รักษาคนไข้/การไฟฟ้า/แสงสว่าง/ทางระบายน้ำ/ส้วมสาธารณะ และดำเนินกิจการโรงรับจำนำหรือสถานสินเชื่อท้องถิ่น
.
ส่วนกิจกรรมที่เทศบาลเมืองสามารถทำเพิ่มเติมได้ ได้แก่ จัดให้มีตลาด/ท่าเทียบเรือ/ท่าข้าม/สุสาน/ฌาปนสถาน/การสาธารณูปโภค บำรุงและส่งเสริมการทำมาหากินของราษฎร บำรุงการสงเคราะห์มารดาและเด็ก/โรงพยาบาล/สถานกีฬาและพลศึกษา/สวนสาธารณะ/สวนสัตว์/สถานที่พักผ่อน จัดทำกิจการจำเป็นด้านสาธารณสุข จัดตั้งและบำรุงโรงเรียนอาชีวศึกษา ปรับปรุงแหล่งเสื่อมโทรม และทำเทศพาณิชย์
.
ปัจจุบัน (มี.ค. 2569) ประเทศไทยมีเทศบาลเมืองทั้งสิ้น 246 แห่ง โดยจังหวัดที่มีเทศบาลเมือง 10 แห่งขึ้นไปมีเพียง 4 จังหวัด ได้แก่ นนทบุรี (22 แห่ง) ชลบุรี (12 แห่ง) สงขลา (11 แห่ง) และปทุมธานี (10 แห่ง) สำหรับจังหวัดที่เหลือส่วนมากมีเทศบาลเมือง 1-3 แห่งเท่านั้น ส่วนจังหวัดเดียวที่ไม่มีเทศบาลเมืองเลย คือ จังหวัดเชียงราย
.
เรื่อง: พงศ์ปรีดา ลิ้มวัฒนะกุล
ภาพ: สุกัญญา รัตนศรี
